DIỆU TƯỚNG CHƯ PHẬT KIM CƯƠNG THỪA – NGHỆ THUẬT CỦA PHẬT GIÁO MẬT TÔNG

Kim Cương Thừa hay còn gọi là Mật tông xuất phát từ Phật giáo Đại thừa, ra đời vào khoảng thế kỷ thứ 5, 6 tại Bắc Ấn Độ và phát triển cực thịnh khi truyền qua Tây Tạng với sự xuất hiện của Đức Liên Hoa Sinh.

Tôn tượng Đức Liên Hoa Sanh

Thông qua hệ thống tôn tượng, những biểu tượng cát tường, tranh Thangka truyền thống, đồ hình Mandala, hệ thống mật chú hay những lễ nghi đa dạng sắc màu,… nghệ thuật Phật giáo Kim Cương Thừa đã để lại một di sản đồ sộ các tác phẩm nghệ thuật đặc sắc, chiếm vị trí vô cùng quan trọng trong hệ thống di sản nghệ thuật Phật giáo nói chung.

Tôn tượng Tam Thế Phật

Hệ thống tôn tượng của Phật giáo Kim Cương Thừa tương đối lớn, tất cả đều mang màu sắc tôn giáo mạnh mẽ và phong cách nghệ thuật độc đáo. Hãy cùng Diệu Tướng Am tìm hiểu về một số tôn tượng đặc sắc của Kim Cường Thừa.

Các truyền thống Phật giáo thường chú trọng đến việc khắc họa chân dung Chư Phật, Bồ Tát một cách nhẹ nhàng, hình dáng đơn giản, diệu tướng viên minh, toát lên vẻ thanh tịnh, ôn hòa và từ bi thì tôn tượng Phật giáo Kim Cương Thừa lại có nhiều chi tiết phức tạp với các loại trang sức tỉ mỉ cùng màu sắc rực rỡ. Diệu tướng các tôn tượng Kim Cương Thừa mang vẻ uy nghiêm, thân hình nhẹ nhàng, vai rộng reo thon, nét mặt của tượng Phật rất độc đáo và mang tính nghệ thuật, có đôi khi hơi dữ tợn, tượng trưng cho sự huyền bí.

Tôn tượng Ma Lợi Chư Thiên

Khác biệt đặc sắc nhất là tôn tượng Phật Di Lặc, không phải là hình tướng một vị Phật mập mạp, mặc áo hở bụng, tai dài và gương mặt luôn tươi cười như trong Phật giáo Đại thừa. Các kinh tạng Kim Cương Thừa thường miêu tả Phật Di Lặc mang hình tướng vạm vỡ, thân hình Ngài màu vàng ròng hoặc bạch nhục sắc, ngồi trên ngai vàng, hai chân bắt chéo hoặc đặt xuống sàn hàm ý Đức Phật sẵn sàng đứng dậy đi giáo hóa chúng sinh. Tay phải Ngài cầm một đóa sen, trên chóp đỉnh là quân trì (cái bình), bàn tay trái đưa lên, hướng ra ngoài kết thí vô úy ấn. Và còn có một bảo tháp xuất hiện ở trên bảo quán. Phật Di Lặc là biểu tượng cho sự sẵn sàng thức tỉnh, “không thắng và không bị thắng”.

Tôn tượng Phật Di Lặc

Đối với hóa thân tôn tượng Đức Phật Thích Ca, thường được miêu tả diệu tướng tròn đầy, hình tướng đơn giản trang nhã, thể hiện vẻ từ bi và giác ngộ, trên đỉnh đầu có nhục kế. Trong khi đó, Phật giáo Kim Cương Thừa khắc họa hình ảnh báo thân của Ngài với các sức trang hoàng lộng lẫy như vương miện, vòng cổ, khuyên tai, yếm, thiên y… tượng trưng cho sự chuyển hóa các xúc tình tiêu cực thành đại từ, đại bi, đại trí tuệ và công hạnh giác ngộ vì lợi lạc của chúng sinh.

Tôn tượng Phật Thích Ca Bát Tuế Đẳng Thân – báo thân của Phật Thích Ca Mâu Ni

Dù có sự khác nhau về hình tướng nhưng công đức của việc thờ cúng tôn tượng Đức Phật đều như nhau. Trong Kinh Hoa Nghiêm có chép rằng “Trong tứ chúng đệ tự của ta: không có sự khác biệt dù là nhỏ nhất giữa những ai cúng dường trực tiếp tới ta bây giờ và những ai ở đời vị lai cúng dường lên hình ảnh của ta với tín tâm. Công đức của họ là như nhau và kết quả cũng như nhau”. Việc thờ cúng tôn ảnh hay tôn tượng của Đức Phật được xem là việc làm giúp tích lũy công đức và những ai cúng dường lên những tôn ảnh này sẽ có thể đạt được hạnh phúc tối thượng cùng những lợi lạc không phải nghĩ bàn. Và những ai vẽ hay tạo tác nên tôn tượng của Đức Phật cũng đều nhận được công đức vô lượng.

Phật Vô Lượng Thọ (Amitayus) là hình ảnh báo thân của Đức Phật A Di Đà với sắc thân màu đỏ nêu biểu cho Đại hỷ lạc

Về hình tướng Bồ Tát Quán Âm trong Phật giáo Kim Cương Thừa đều gắn liền với chân ngôn Lục tự “OM MANI PADME HUNG” và Ngài có nhiều báo thân, trong đó báo thân theo Pháp tướng An bình gồm Quan Âm Tứ Thủ, Quan Âm Thiên Thủ Thiên Nhãn, Lục Độ Phật Mẫu, Bạch Độ Phật Mẫu…

Đức Quan Âm Tứ Thủ là hiện thân vô ngại của sự thanh tịnh thuần khiết, của tình yêu thương và trí tuệ, của lòng từ bi, hiển lộ bồ đề tâm thanh tịnh. Ngài có một mặt bốn tay biểu trưng cho sự chứng ngộ Tứ vô lượng tâm. Ngài mang sắc thân trong suốt rạng ngời, an tọa trong tư thế Kim Cương trên tòa sen trắng và đĩa mặt trăng thể hiện tính nhất như của sinh tử và Niết bàn. Trang sức trên thân là thiên y lụa là trang hoàng quý báu nêu biểu cho phẩm hạnh giác ngộ, áo da thú trên vai thể hiện hạnh nguyện nhập thế.

Tôn tượng Quan Âm Tứ Thủ

Đức Quan Âm Thiên Thủ Thiên Nhãn có 11 đầu với một đầu hiện tướng uy mãnh. Ngài là hiện thân của lòng đại từ đại bi muốn cứu độ chúng sinh khỏi vô minh, không phải chịu khổ trong ba đường ác. Ngài có ba lớp tay: Lớp trong cùng 8 tay tượng trưng cho Pháp thân, lớp giữa 42 tay tượng trưng cho Báo thân và lớp tay ngoài cùng tượng trưng cho Hóa thân. Trên mỗi lòng bàn tay đều có một con mắt tượng trưng cho trí tuệ. Hai cánh tay trong cùng của Ngài trì giữ ngọc báu Mani là biểu tượng của sự hợp nhất giữa lòng từ bi vô lượng với trí tuệ siêu việt của Phật.

Bên cạnh những món bảo vật cát tường, những bức tranh Thangka bố cục chặt chẽ, và phân bố màu sắc cùng hoa văn vô cùng tinh vi thì những tôn tượng Phật Kim Cương Thừa cũng đạt tới đỉnh cao của nghệ thuật sử dụng màu sắc và chất liệu. Chính vẻ linh thiêng và trang nghiêm độc đáo đó là điểm gây ấn tượng sâu sắc với nhiều quý khách hàng khi ghé thăm Diệu Tướng Am.

Đồ hình Mandala

Những tôn tượng Phật Kim Cương Thừa tại Diệu Tướng Am được chế tác bởi các nghệ nhân trứ danh về nghệ thuật điêu khắc tượng đến từ các nước có truyền thống Mật tông lớn mạnh.

Trân quý mời quý vị ghé thăm Diệu Tướng Am để thưởng lãm những không gian tràn ngập sắc màu cùng vô số biểu tưởng, hoa văn tinh tế của nghệ thuật Phật giáo Mật tông, qua đó cảm nhận được sự an lạc và hướng tới giác ngộ.